818 woorden, 4min leestijd | 833 words, 4min read
Als je ook maar iets wilt bewerkstelligen binnen de kunstwereld, dan zorg je dat je een artist statement hebt. Althans, dat las ik in het boekje “Navigating the Art World”, uitgegeven door de prestigieuze Delphian Gallery in 2020 dat door kunstenaars over de hele wereld vijf sterren krijgt. In 2020 wilde ik nog heel graag iets bewerkstelligen met mijn kunst dus ik schreef een artist statement. De belangrijkste vragen die je in dat statement beantwoordt zijn: Wat maak je en waarom? Wat ik maakte was vanaf het begin vrij duidelijk: abstract botanische tekeningen, collages en schilderijen. En toen ik daar eens aan wilde gaan tornen was mijn kunstdocent zeer resoluut: “Als er IETS duidelijk is in je kunstpraktijk, dan neem je dat in dankbaarheid aan, er is al genoeg onduidelijk.” Helder. Abstract botanisch werk dus. Maar waarom?
Waarom, waarom, waarom. Ik denk dat ik in vijf jaar tijd wel twintig verschillende artist statements gehad heb met evenveel verschillende waaroms. En net zoveel overtuigingen over de reden dat ik mijn waarom niet kon vinden. Was het omdat ik autodidact was en een heel belangrijke memo had gemist? Was het misschien dat ik geen 1/3 Human Design profiel had (zoals alle beeldend kunstenaars die ook maar een beetje interessant werk maken), maar een 4/6? Was het mijn gebrek aan engagement met een wereld die me na ruim dertig jaar behoorlijk begon te vermoeien? Net zoals die kunstwereld zelf overigens, waardoor ik een tijdje recalcitrant “Mijn artist statement is dat ik geen artist statement heb” op mijn website had staan?
Nu vijf jaar later en middenin mijn ‘connecting the dots-periode’ (thank god eindelijk in mijn 6-lijn!), wilde ik dankzij mijn nieuwe artist statement van mei 2025 ook weer opnieuw naar die waarom-vraag kijken en niet direct genoegen nemen met de eerste de beste ingeving. Op zoek naar mijn waarom voelde ik dat ik terug moest keren naar mijn allereerste serie schilderijen, de vijf Majorelles. Waarom wilde ik die schilderen? Wat was het dat me daar in die Majorelle tuin zo had gegrepen dat ik het niet wilde loslaten. Dat ik ermee bezig wilde blijven en het wilde recreëren zodat ik me ermee kon blijven omringen? Wat kende ik niet uit mijn eigen leven tot dan toe en waarvoor moest ik naar Afrika afreizen om het te ontdekken? Het antwoord bleek: veiligheid.
Mijn eigen wereld
Ik weet nog hoe ik het omschreef toen ik thuiskwam en maar niet uitgepraat raakte over Marokko en vooral over de Majorelle tuin: “Ontspannen maar energiek tegelijk. Rustgevend maar vol inspiratie.” Mijn moeder vond dat ik moest stoppen met dwepen over Afrika: “Houd er toch eens over op, je hebt het er de hele tijd over!” Nu pas snap ik waarom ze daar niet tegen kon. Een week in een andere cultuur, op een ander continent, tussen mensen wiens taal ik niet sprak had me iets essentieels gegeven dat zij me al dertig jaar niet had kunnen bieden: een ontspannen en gereguleerd zenuwstelsel.
Al kon ik dat toen nog niet zo formuleren, mijn lijf voelde dat het iets bijzonders was, iets om niet zomaar voor lief te nemen, om naar terug te keren, om te blijven vinden. Mijn snelste manier toen bleek de kleuren en de botanische vormen die Afrika me had geschonken om te zetten in schilderijen. Die schilderijen te bewerken tot stofpatronen en die te printen op alles wat los en vast zat en mijzelf zo te omringen met mijn eigen Majorelle Universum. Voorgedaan door Yayoi Kusama met haar polkadot universum, maakte ik een kleurrijke eigen wereld waarin ik mij kon onderdompelen en tot rust kon komen, mijzelf kon waarnemen zonder dat dat gevaar opleverde. [Let wel: jezelf zijn danwel normale menselijke behoeftes articuleren binnen een narcistisch familiesysteem leidt ALTIJD tot afbreuk en ridiculisatie – levensgevaarlijk dus als kind.]
Het belang van veiligheid
Ik ging net zolang door tot ik een hele stand kon aankleden in Majorelle-stijl, zoals ik deed op de Eindhoven Maker Faire in 2019. Stoffen per meter vermaakt tot gordijnen, jurken, broeken en tops, zijden sjaals, canvas kussenhoezen, wenskaarten, ansichtkaarten en in samenwerking met andere creatieve ondernemers: tapijten en sieraden.
Waarom, waarom, waarom. Veiligheid, veiligheid, veiligheid. Nog voordat mijn brein begreep waar het in mijn leven al die jaren aan schortte, voelde mijn lijf het feilloos aan. Want het mooie is: alle heling (en groei) begint met veiligheid. Als je je niet veilig voelt kun je geen gedrag veranderen of patronen ontdekken of zonder oordeel naar jezelf kijken. Ik bleef er dus maar over doorpraten, dat bezoek aan Afrika en nu snap ik waarom. Mijn leven is daar veranderd op meer dan één manier. Ik heb daar in 2016 al dingen begrepen die ik nu, bijna tien jaar later, pas onder woorden kan brengen en in perspectief kan plaatsen. Toen schreef ik al: Afrika geeft me mijn lichaam terug. Dat was meer waar dan ik ooit had kunnen vermoeden.
Old Work in a New Light: Majorelle
If you want to achieve anything within the art world, you make sure you have an artist statement. At least, that’s what I read in the booklet “Navigating the Art World”, published by the prestigious Delphian Gallery in 2020, which has been given five stars by artists around the world. In 2020 I really wanted to achieve something with my art so I wrote an artist statement. The most important questions you answer in that statement are: What do you make and why? What I made was quite clear from the start: abstract botanical drawings, collages and paintings. And when I wanted to change that, my art teacher was very resolute: “If ANYTHING is clear in your art practice, you accept it with gratitude, there is enough unclear already.” Bright. Abstract botanical work. But why?
Why, why, why. I think in five years I’ve had twenty different artist statements with just as many different whys. And just as many beliefs about why I couldn’t find my why. Was it because I was self-taught and had missed a very important memo? Was it perhaps that I did not have a 1/3 Human Design profile (like all visual artists who make even remotely interesting work), but a 4/6? Was it my lack of engagement with a world that was beginning to tire me after more than thirty years? Just like the art world itself, which is why I recalcitrantly had “My artist statement is that I have no artist statement” on my website for a while?
Now five years later and in the middle of my ‘connecting the dots period’ (thank god, finally in my 6-line!), thanks to my new artist statement of May 2025, I wanted to look at that why question again and not immediately settle for the first idea. In search of my why, I felt I had to return to my very first series of paintings, the five Majorelles. Why did I want to paint that? What was it that had gripped me so much there in that Majorelle garden that I didn’t want to let go. That I wanted to keep working on it and recreate it so that I could continue to surround myself with it? What did I not know from my own life up until then and what did I have to travel to Africa to discover? The answer turned out to be: safety.
A World of My Own
I still remember how I described it when I came home and couldn’t stop talking about Morocco and especially the Majorelle Garden: “Relaxed yet energetic at the same time. Soothing yet full of inspiration.” My mother thought I should stop raving about Africa: “Just stop talking about it, you’re talking about it all the time!” Only now do I understand why she couldn’t stand it. A week in a different culture, on a different continent, among people whose language I didn’t speak had given me something essential that she hadn’t been able to offer me for thirty years: a relaxed and regulated nervous system.
Although I couldn’t articulate it that way back then, my body felt that it was something special, something not to be taken for granted, to return to, to keep finding. My fastest way at the time turned out to be to transform the colors and botanical forms that Africa had bestowed upon me into paintings. To work those paintings into fabric patterns and print them on anything and everything, thus surrounding myself with my own Majorelle Universe. Modeled by Yayoi Kusama with her polka-dot universe, I created a colorful world of my own in which I could immerse myself and find peace, and observe myself without it posing a danger. [Mind you: being yourself or articulating normal human needs within a narcissistic family system ALWAYS leads to degrading and ridicule—therefore life-threatening as a child.]
It Starts With Safety
I kept going until I could dress an entire booth in Majorelle style, just like I did at the Eindhoven Maker Faire in 2019. Fabrics reworked by the meter into curtains, dresses, trousers, and tops, silk scarves, canvas cushion covers, greeting cards, postcards, and, in collaboration with other creative entrepreneurs: rugs and jewelry.
Why, why, why. Safety, safety, safety. Even before my brain understood what was lacking in my life all those years, my body sensed it flawlessly. Because the beauty of it is: all healing (and growth) begins with safety. If you don’t feel safe, you cannot change behavior, discover patterns, or look at yourself without judgment. So I just kept talking about it, that visit to Africa, and now I understand why. My life changed there in more than one way. Back in 2016, I already understood things there that I can only now, almost ten years later, put into words and place in perspective. Even then, I wrote: Africa is giving me my body back. That was more true than I could ever have imagined.